3/31/2005

تاريخ:

هفت سین شین!

موضوع:
 

در روزگاران كهن، ايرانيان در هفت سين، هفت دانه خوراكي كه عبارت بود از گندم، نخود، باقلا، عدس، ماش، جو و لوبيا سبز، مي‏گذاشتند و در پي آن بر مبناي سرسبزي و باروي بيشتر هر يك از اين دانه‏ها، پيش‏بيني مي‏كردند كه در سال آتي، كشت كدام يك بيشتر از ديگران رونق خواهد يافت و به اين ترتيب، سال را مساعد كاشت، داشت و برداشت آن را تشخيص مي‏دادند.

در زمان ساسانيان، ناني را بر سفر هفت سين مي‏نهادند كه از هفت نوع‏غله و حبوبات درست مي‏كردند كه نموداري بوده از كامل‏ترين‏ صورت پذيرايي از ارواح و فروهرهاي در گذشتگان.
گفتني است، در قرون اوليه اسلامي، اين رسم همچنان برجاي بوده ؛ اما در زمان صفويه، ‏بنا براعتقاد مذهبي ويژه‌‏ آنان، در هفت سين تغييراتي دادند. در اين زمان سين هفت قل مي‏ساختند و بر روي آن هفت آيه از قرآن كه با كلمه قل‏آغاز مي‏شد، كنده كاري مي‏كردند. خاطرنشان مي‌‏شود، برخى از دانش پژوهان عقيده دارند كه هفت سين در دوران پيش از اسلام هفت شين بوده؛ چرا كه در زمان‏هخامنشيان و پيش از آن كه مادها در شمال ايران مي‏زيستند و پارسيان در جنوب ايران سكونت داشتند، شين شمال، در جنوب سين تلفظ مي‏شد. مثلا آباديي‏ها در شمال شميران ناميده مي‏شد، در جنوب سميران مي‏خواندند.
هفت شين، كه نام آنها با حرف شين آغاز مي‏شده، شيريني كه بيشتر عسل را به عنوان شمه در سفره قرار مي‏دادند، شير و شكر دو شيريني ديگر آنها است و درواقع شكر را به اين دليل به سفره هفت شين مي‏نهادند كه جمشيد هنگام جلوس نورزي هفت بندي را مي‏خواست به‏رامش بدهد، هنگام شكستن ني متوجه شد كه مايعي شيرين از آن فروريخت، از آن پس بود كه نيشكر شناخته‏شد و به عنوان گياهي گران بها به سفره هفت شين افزوده شد.
شين ديگر، شمشاد است. در نماد سبزي و پاكيزگي كه در بهار، تابستان، پاييز وزمستان پيوسته سبز و خرم است.
يادآوري مي‏شود، شمع نيز به نمايش ايثار صبر و شايد به معناي ميوه، خصوصا سيب از ديگر شين‏هاي اين سفره بوده است و آخرين آن‏ها شراب بوده؛ اما وجود شراب با اعتقادات اسلامي مغاير بوده و گمان اين است كه اين امر يكي از دلايل تبديل هفت شين به هفت‏سين بوده است.
براساس اين گزارش، هفت سين با توجه به قدمت و قداست عدد هفت و تغيير شين به سين و خوش آوا بودن حرف سين به زودي جاي‏ حرف سين به جاي حرف شين در خانواده‏هاي ايراني جاي گرفت؛ زيرا سين از جمله حروفي است كه بسياري از لغات طربناك و شادي آفرين، همانند سرور، سرود، سعادت، سروري و مانند اينها با آن آغاز مي‏شود.
خاطرنشان‏مي‌‏شود، اجزاي هفت سين عبارتند از: سنجد، نماد خردگرايي و دعوت به عقل، سيب، نماد سلامت فرد و جامعه، سبزي نماد خوش‏اخلاقي، خرمي و شادابي، سمنو نمايش قدرت، مبارزه با ضعف، سير موعظه نگهداشت حد و حقوق افراد و عدم تجاوز، سركه، نشانه‏پذيرش ناملايمات زندگي و سماق نشانه عدالت صبر و اميد در ساحل زندگي است.

منبع : خبرگزاري کار ايران – ايلنا

تا بعد …. خدانگهدار